Giỏ hàng

Chư sê - mùa hồ tiêu “nóng”

Từ cái chết của cây bạc tỉ ...

Chúng tôi không khỏi bật cười khi bác Vũ Văn Viễn (ở thôn Tứ Kỳ Nam, xã Albă) đứng bên trụ tiêu chết, thốt lên như vậy. Bác Viễn có một ngàn trụ tiêu và một ngàn gốc cà phê. 2-3 năm nay cà phê rớt giá, trông mong vào tiêu thì tiêu mắc bệnh chết nhanh, chết chậm, tiêu điên... khiến gia đình bác mỗi năm chết hàng chục trụ. Tâm sự với chúng tôi, bác Viễn bảo: “Các anh không tin hả? Một trụ tiêu bị bệnh chết đi, trồng lại phải mất 3 - 4 năm mới thu hoạch được. Thiệt hại do không thu hoạch được mấy năm đó, cộng với chi phí đầu tư trồng mới khiến tôi mất đứt khoảng 20 triệu đồng một trụ. Vậy nó ốm là tôi ốm luôn. Tất cả sự nghiệp của tôi đều trông vào nó”.

Ở vườn tiêu của vợ chồng anh chị Trần Xuân Thọ, Nguyễn Thị Nghị - ở thôn Ró Lớn, xã Albă, có 2.500 trụ tiêu thì chết đến 500 trụ. Chị Nghị kêu trời: “Ảnh nhà tui ra vườn thấy tiêu lụi nhiều quá, ảnh bỏ về nhà ngồi luôn. Khỏi đụng cựa chân tay nữa. Cứ đà này thì tiêu có lên giá mấy rồi cũng phá sản”.

Chia sẻ lo lắng của người trồng tiêu, anh Vũ Văn Mạnh - Trạm trưởng Trạm Bảo vệ thực vật (BVTV) Chưsê - cho tôi biết: “Hồ tiêu là cây chủ lực của Chưsê và cả tỉnh Gia Lai. Hiện huyện có tổng diện tích 1.964,5ha hồ tiêu, diện tích tiêu bị chết lên đến 493,6ha. Một số xã có diện tích tiêu chết nhiều như IaBlang 340ha, Chư Pơng 20ha, thị trấn Chưsê 18ha, Kông Htok 18ha, Albă 17,5ha, Bờ Ngoong 17ha...”. Nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tiêu chết hàng loạt được Trạm BVTV Chưsê xác định là do cơn bão số 9, số 11 năm 2009 đã làm đổ gãy trụ, lay gốc rễ, giập thân cây tiêu, tạo điều kiện cho nấm bệnh xâm nhập và gây hại dẫn đến chết hàng loạt.

Bên cạnh đó, theo Trạm trưởng Vũ Văn Mạnh: “Nhiều người trồng tiêu canh tác không đúng kỹ thuật, bón phân hoá học và thuốc BVTV dạng hoá học quá nhiều, chưa chú trọng đến phân bón hữu cơ, sinh học. Từ việc bón phân hoá học nhiều để khai thác năng suất cao trong nhiều năm đã dẫn đến vườn tiêu kiệt sức và chết dần. Nguyên nhân thứ ba là do nguồn bệnh tích luỹ nhiều năm, trong khi việc phòng trừ sâu bệnh của người dân chưa kịp thời và triệt để nên vườn tiêu tiếp tục xuống cấp”.

Sau 24 năm cây hồ tiêu bám rễ trên đất Chư sê, thu nhập từ hồ tiêu đã giúp người dân đổi đời, nhiều người đã trở thành tỉ phú. Hồ tiêu Chư sê với năng suất cao nhất nước, chất lượng vị thơm, nồng độ cay đặc trưng... đã trở thành thương hiệu quốc gia, được nhiều nước trên thế giới biết đến. Chính vì vậy mà nhiều người trồng tiêu nóng vội, đổ xô đi trồng tiêu. Diện tích tiêu không ngừng được nhân lên, trong khi nhiều người đầu tư trồng tiêu không nắm vững kỹ thuật, mỗi người làm một quy trình khác nhau. Giá tiêu lên còn khiến thủ phủ hồ tiêu Chư sê trở thành mảnh đất màu mỡ của các loại phân bón hoá học để tăng nhanh năng suất, thuốc BVTV hoá học để khắc phục nhanh dịch bệnh... Vậy nên khi cây hồ tiêu chết hàng loạt thì sức “nóng” của nó làm héo hon ngay cả các tỉ phú!.

Đến một mùa hồ tiêu... sinh học

Điều độc đáo của đất hồ tiêu Chư sê, đây là huyện duy nhất trong cả nước có hiệp hội nghề nghiệp cấp huyện - Hiệp hội hồ tiêu Chư sê. Chúng tôi tìm gặp ông Hoàng Phước Bính - Phó Chủ tịch thường trực, Tổng Thư ký Hiệp hội hồ tiêu Chư sê. Ông Bính là người nổi tiếng thủ phủ hồ tiêu, một trong những người có công đưa cây tiêu về trồng ở Chư sê vào năm 1986. Khi phong trào trồng tiêu lên cao, nhu cầu về cây gỗ làm trụ tiêu rất lớn, mà muốn có gỗ lại phải phá rừng, ông Bính cũng lại là người đi tiên phong mở xưởng đúc trụ bêtông cung cấp cho bà con trồng tiêu thay thế trụ gỗ.

Quan trọng hơn, trong 21 năm làm Phó Chủ tịch, rồi Chủ tịch UBND xã Ia Blang, ông Bính đã đóng góp đáng kể vào sự phát triển của cây hồ tiêu bằng sự “liều lĩnh” bảo lãnh cho bà con vay vốn ngân hàng. Ông Bính tâm sự: “Trồng tiêu cần nhiều vốn, mà đồng bào dân tộc, dân kinh tế mới thì nghèo, nếu chính quyền xã không cam kết tích cực thì ngân hàng đâu có dám cho vay”.

Đó đã là chuyện cũ của hồ tiêu Chư sê, còn bây giờ ông Phó Chủ tịch Hiệp hội hồ tiêu Chư sê lại trở thành người hạ nhiệt cho “mùa hồ tiêu nóng”. Ông Bính bảo: “Tin tức từ hội viên, bà con nông dân về cây tiêu chết nhanh, chết chậm, vàng lá, thối rễ, long đốt gãy thân... hằng ngày khiến chúng tôi đứng ngồi không yên. Những lúc khó khăn, bà con càng trông mong vào hiệp hội. Dân gian có câu: “Có bệnh thì vái tứ phương”, tôi nghe nói dân tiêu, càphê bên Buôn Hồ, Đắc Lắc dùng chế phẩm sinh học của Công ty CP Thanh Hà ngoài Hà Nội bước đầu phục hồi được cây bệnh. Vậy là tôi mò sang tận nơi tìm hiểu thực hư. Thấy có cơ sở khoa học và hiệu quả, đầu tháng 7 vừa rồi, tôi “bắt” ông Nguyễn Anh Kết - Tổng Giám đốc Công ty CP Thanh Hà vào Chư sê mở hội thảo phổ biến sản phẩm sinh học của công ty cho hội viên dùng”.

Theo chân ông Hoàng Phước Bính, chúng tôi vào thăm vườn tiêu của bác Lê Đình Thịnh - ở làng Ró Nhỏ, xã Albă. Trên diện tích 3ha, gia đình bác Thịnh có 2.000 trụ tiêu. Bác Thịnh bảo: “Năm ngoái, tiêu bệnh làm tôi mất 50% sản lượng. Đối với người trồng tiêu chúng tôi, thuốc BVTV đắt mấy cũng mua vì thu nhập chịu được, tôi dùng đủ loại thuốc rồi, nhưng khi tiêu chết nhanh, chết chậm, tiêu điên... thì chỉ có đào bỏ trồng lại. Chán lắm, anh thấy cái vườn này tôi phá loãng cả đi. Vậy nên khi dự hội thảo về là tôi mua sản phẩm của Công ty Thanh Hà chơi luôn cả vườn, được thì được cả, hỏng là hỏng luôn”. Nhiều trụ tiêu bệnh của bác Thịnh lẽ ra đã phải phá bỏ, sau hai lần xử lý bằng chế phẩm sinh học K-H của Công ty Thanh Hà đã ra lá mới xanh trở lại.

Bác Nguyễn Thị Vượng - vợ bác Thịnh nói: “Khi ông nhà tôi mang K-H về, tôi chỉ cho phun vào mấy cái trụ tiêu bệnh, vậy mà ông giấu tôi, phun đại cả vườn. Bảo ông thì ông bảo: Chế phẩm K-H của Thanh Hà có uy tín, phun vào cây đa Tân Trào mấy trăm năm tuổi còn đâm chồi, mọc rễ”. “Bây giờ thì bác đã yên tâm chưa?” - tôi hỏi. Bác Vượng chỉ cười, còn bác Thịnh bảo: “Nhìn những bông tiêu mọc dài hơn bình thường, dài trên 10 phân, vụ này năng suất của vườn phải đạt 5 tấn. Mấy tháng nữa thu hoạch, tôi mời anh vào đây chiêu đãi đặc sản xứ cao nguyên”.

Những ngày này, ông Nguyễn Anh Kết - Tổng Giám đốc Công ty CP Thanh Hà - tự đánh xe chạy đi chạy lại như con thoi giữa các vườn tiêu, nhiều lúc để tư vấn cho bà con, nhiều lúc chỉ để chuyển tận tay người nông dân gói sản phẩm của mình. Tôi bảo, hiếm có ông chủ doanh nghiệp nào đánh xe đi chăm sóc từng trụ tiêu của bà con nông dân. Ông Kết cười: “Lúc nước sôi lửa bỏng, mình phải lăn lưng cùng bà con. Cái quan trọng là mình phải giữ uy tín và cam kết với người trồng tiêu. Nếu chỉ ném sản phẩm ở các đại lý phân bón, thuốc BVTV thì mình nhàn, nhưng không thể đảm bảo là người trồng tiêu sẽ được hướng dẫn sát sao mà phục hồi vườn tiêu lụi, suy thoái, xuống cấp”.

Ở vườn tiêu nhà bác Vũ Văn Viễn, Trạm trưởng Trạm BVTV Chư sê Vũ Văn Mạnh trực tiếp chỉ cho tôi một trụ tiêu vàng lá, sau hai lần xử lý sản phẩm sinh học K-H của Công ty Thanh Hà, trụ tiêu đã xanh trở lại. Anh Mạnh bảo: “So với lần trước cách đây gần nửa tháng, tôi vào thăm vườn thì trụ tiêu này đã xanh trở lại đến 40%”. Rồi anh Mạnh vui miệng kể: “Để phát triển bền vững cây hồ tiêu ở Chư sê, chúng tôi đã xây dựng mô hình ICM - quản lý dinh dưỡng và dịch hại tổng hợp cho cây tiêu. Trong đó chú trọng đến phân bón hữu cơ, hữu cơ sinh học qua lá... vườn tiêu sinh học đem lại hiệu quả cao do ít dịch bệnh, qua đó giúp người trồng tiêu giảm chi phí sản xuất. Từ năm ngoái, chúng tôi đã xây dựng 3 vườn tiêu theo mô hình ICM, tuy nhiên do đầu tư trồng từ đầu nên phải 3 năm nữa cây tiêu mới bắt đầu cho thu hoạch. Việc Hiệp hội hồ tiêu Chư sê ứng dụng sản phẩm hữu cơ sinh học K-H của Công ty Thanh Hà vào cây hồ tiêu rất phù hợp với quy trình ICM của chúng tôi”.

“Vậy mùa thu hoạch tiêu năm nay, Chư sê sẽ có hồ tiêu sinh học sớm hơn dự định của các anh?” - tôi đặt câu hỏi. Vị trạm trưởng có hàng chục năm lăn lộn với bà con nông dân không hề mếch lòng, cười vang: “Đúng vậy!”.




Tiêu chuẩn chất lượng

           
   
        
         

Kết nối với thanh hà

Sơ đồ đường đi


CÔNG TY CỔ PHẦN THANH HÀ
Địa chỉ: Tòa nhà Thăng Long Number One, Trung Hòa, Cầu Giấy, Hà Nội
Điện Thoại: 02462 620 943 - Fax: (043) 7568259 
Hotline: 0982 290 613 - 0962651819
Email: Thanhha_jsc@thanhhagroup.com/ thanhhagroup2016@gmail.com.
VP. ĐẠI DIỆN TP. BUÔN MA THUỘT
Địa Chỉ: Căn 5,Tầng 5, Blok A, Khu căn hộ cao cấp Hoàng Anh Gia Lai, số 40 Hùng Vương, TP Buôn Ma Thuột, Đăklăk
Điện Thoại: (0262) 625 2025 - Hotline: 0979 605 258
- Số ĐKKD 2800803923 do Sở KHĐT TP. Hà Nội cấp ngày 10/07/2004
- Người đại diện: Nguyễn Thị Yến
NHÀ PHÂN PHỐI CÁC TỈNH MIỀN TÂY
Công ty TNHH MTV Năng lượng – Nông nghiệp sạch Thanh An
Địa chỉ : Số 174 Đại lộ Võ Văn Kiệt, Phường 9, TP.Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long
Điện thoại: 0903 723 327 – 0933 104 588